बहिरे होणे

संदीप नूलकर
सोमवार, 16 मार्च 2020

माहिती असलेल्या-नसलेल्या असंख्य शब्दांविषयी बरेच काही...

काय सांगताय काय!
सासवा सुनांमध्ये छोट्या मोठ्या कुरबुरी सुरूच असतात अशा आशयाचे एक इंग्रजी वाक्य वाचण्यात आले. त्यामध्ये लेखकाने ‘Mother-in-laws’ आणि ‘Daughter-in-laws’ असे शब्द वापरले होते.
अर्थातच हे चुकीचे आहे म्हणून त्याबद्दल थोडे. ‘Mother-in-law’ किंवा ‘Daughter-in-law’ या शब्दांचे अनेकवचन ‘Mothers-in-law’ आणि ‘Daughters-in-law’ असे होते, कारण ‘Mother’ व ‘Daughter’ ही नामे आहेत आणि आपण अनेकवचन नामांचे करतो. ‘In-law’ हे ‘Modifier’ आहे. ‘Modifier’ म्हणजे असा शब्द ज्यामुळे मूळ शब्दाच्या अर्थामध्ये थोडा बदल होतो.
अर्थात माझे सासू-सासरे या अर्थाने जेव्हा आपण ‘in-laws’ हा शब्द वापरतो, तेव्हा ‘s’ लावून त्याचे अनेकवचन करणे योग्य आहे. कारण याबाबतीत आपण ‘in-laws’ नाम म्हणून वापरतो.

आहेत असेही काही शब्द! 
शब्द : Eclectic (Adjective) उच्चार : इक्लेक्टिक
व्युत्पत्ती : Originally in reference to ancient philosophers 
who selected doctrines from every system; from French  eclectique, from Greek eklektikos  'selective', from  eklektos  'selected', from eklegein  'pick out, select',  इक्लेक्टिक from ek 'out' and legein 'gather, choose' 
अर्थ :  Deriving ideas, style or taste from a broad and
diverse range of sources, निवडक.
वापर : The University was famous for the eclectic mix 
of courses it offered.

शब्द : Turncoat (noun) उच्चार : टर्नकोट
व्युत्पत्ती : From turn and coat. The image is of one who attempts to hide the badge of his party or leader. The expression to turn one's coat  'change principles or party' is recorded from 1570s.
अर्थ :  A person who deserts one party or cause in order to join an opposing one, दलबदलू व्यक्ती
वापर : The public punished some turncoats by voting them out of power.

परदेशी पाहुणे 
The English language has borrowed the word ‘gringo’ from Spanish. It means ‘an American who is not Hispanic or Latino.’ It is used in a derogatory or ग्रिंगो humurous sense.
वापर : He was sick and tired of his friends calling him a gringo.

वा! वा! वाक्‌प्रचार 
‘Chalk and talk’ (chiefly British) म्हणजे ‘Teaching by traditional methods focusing on the blackboard and presentation by the teacher as opposed to more informal or interactive methods, जुन्या पद्धतीने शिकवणे.’
वापर : The chalk and talk method has now been replaced by state-of-the-art smart blackboards and projectors. 
‘Past it’ (Used informally in British English) म्हणजे ‘too old to be of any use or any good to anything, उपयोगी पडण्याच्या दृष्टीने फार वयस्कर किंवा जुने.’
वापर : As good as he was, many feel that Mahendra Singh Dhoni is now past it.

गल्लत करू नका 
‘Leave’ (noun) (अनेक अर्थांपैकी एक अर्थ) म्हणजे ‘Time when one has permission to be absent from work or from duty, ‘रजा’ आणि
‘live’ (verb) (अनेक अर्थांपैकी एक अर्थ) म्हणजे ‘Remain alive, जगणे.’
Leave : John took leave from office so that he could be with his sick daughter.
Live : Although he was diagnosed with cancer, he had not lost the desire to live life to its fullest.

ही कुठली भाषा? 
आपण जो ‘Low loader’ हा शब्द वापरतो तो ब्रिटनमध्ये बोलल्या जाणाऱ्या इंग्रजीमधला आहे. त्याला अमेरिकेमध्ये बोलल्या जाणाऱ्या इंग्रजीमध्ये ‘Flatbed truck’ असे म्हणतात. A low loader is a lorry with a low floor and no sides for transporting heavy loads.

जमली आमची जोडी 
‘Go’ या क्रियापदाचा आणि ‘deaf’ या नामाचा एकत्र वापर केला जातो.
उदा : If you listen to loud music, you risk going deaf.
अर्थ : Go deaf म्हणजे ‘to be unable to hear, बहिरे होणे.’

‘Get’ या क्रियापदाचा आणि ‘Impression’ या नामाचा एकत्र वापर केला जातो.
उदा : Looking at how disinterested the students seemed, the teacher got the impression they were bored.
अर्थ : Get impression म्हणजे ‘get the feleing, वाटणे.’

आजच्या ठळक बातम्या 
बातमी : Saffrons at loggerheads.
बातमीचा अर्थ : The BJP and the Shiv Sena are fighting over government formation.
स्पष्टीकरण : The headline uses the word saffron that has been come to use symbolically for all right-wing Hindu political parties to suggest how the BJP and the Shiv Sena are fighting over government formation. Loggerheads that means ‘in violent dispute or disagreement’ is used in the sense of ‘arguing or fighting over’.

शब्द एक, अर्थ दोन 
Bait (noun) : (अनेक अर्थांपैकी एक अर्थ) Food placed on a hook or in a trap, हूक किंवा जाळ्यामध्ये अडकवलेला अन्नाचा तुकडा
उदा : He used pieces of meat as bait.
Bait (verb) : (अनेक अर्थांपैकी एक अर्थ) म्हणजे Deliberately annoy or taunt someone, मुद्दाम त्रास देणे किंवा सतावणे
उदा : His friends loved to bait John about his girlfriend.

Rave (verb) : (अनेक अर्थांपैकी एक अर्थ) म्हणजे To speak or write about someone or something with great enthusiasm or appraisal, उत्साहाने स्तुती करणे.
उदा : The public raved about his acting and how handsome the new hero looked.
Rave (noun) (अनेक अर्थांपैकी एक अर्थ) (used informally) म्हणजे A lively party involving dancing and drinking, नाच आणि मद्यपानयुक्त मेजवानी
उदा : Police raided the costume rave that was organised by a bunch of foreigners in Goa.

संबंधित बातम्या